Có những lần khi mặt trời trôi dần về phía tây, tôi bỗng thấy nhớ da diết cái cảm giác ấy. Thuở còn ngày ngày chống cằm ngồi ngoài hiên, dõi mắt nhìn theo bóng lưng ông thấp thoáng nơi khu vườn nhỏ. Màu hoàng hôn đỏ lịm chênh chếch trên mái đầu điểm hoa tiêu, và không gian văng văng tiếng đài phát thanh điểm tin chiều.

Đó, là những ngày đã trôi về nơi rất xa.

***

Mảnh đất ấy ông được ba mẹ để lại, ông từng bảo, dù không lớn, dù không quá màu mỡ hay ở một vị trí mà nhiều người ước mơ, nhưng nó là tất cả những gì ba mẹ có thể mang đến cho ông rồi. Nếu không, rất có thể nó đã thuộc về một người khác. Mảnh đất ấy, cũng như sự sống này vốn đã luôn hiện diện, và sự sống đã chọn ông như một chủ nhân, ông thường nghĩ đó là lý do mà chúng ta được sinh ra trên đời. Vậy nên, dù xấu dù tốt ông đều trân trọng nó, hy vọng có thể dùng chính sự sống này làm nảy nở thêm nhiều mầm cây mới. Ví như khu vườn này ạ? Tôi băn khoăn hỏi lại, nghĩ về lời bà từng kể những ngày hai người quen biết nhau lúc còn son trẻ, mảnh vườn với những luống hoa tựa như thế giới cổ tích mà tôi đang trông thấy bây giờ đây, vẫn chỉ là một khu đất trống với những bãi cỏ dại mọc xác xơ. Phải rồi, ông trầm ngâm nói, sẽ không có một khu vườn nào cả, nếu ta không quyết định cho nó một sự sống cháu à!

Năm ấy bão về, nước lũ dâng cao, khu vườn chỉ còn lại những vũng bùn khi trời quang mây tạnh. Ông nhanh chóng bắt tay vào dọn dẹp, xới đất rồi gieo hạt. Chẳng bao lâu sau, những bông hoa một lần nữa rung rinh trong nắng chiều, như chưa từng trải qua những ngày bão táp mưa sa. Tôi nheo mắt nhìn ông. Ông mỉm cười. Cháu biết không, những hạt giống tốt nhất là những hạt được lưu giữ trong tim mình. Cháu có thể không đủ khả năng ngăn chặn giông bão kéo đến; hoặc không đủ kinh nghiệm chăm sóc những mầm cây đâm chồi nảy lộc từ những ngày đầu tiên; nhưng chỉ cần giữ chặt những hạt giống ấy, khu vườn của cháu sẽ không bao giờ bị đánh bại một cách dễ dàng đâu. Những hạt giống đủ tốt cùng sự dốc lòng chăm sóc của con người, rồi sẽ đâm chồi thành những mầm cây vượt qua mọi gian nan. Sau cùng ra hoa kết quả, để lại trái ngọt cho đời.

Như cách mọi người thường cần đến những bông hoa nơi khu vườn này vào những ngày rằm, phải không ạ? Tôi bâng quơ hỏi lại. Ông trầm ngâm gật đầu, ánh mắt đầy mãn nguyện nhìn về thành quả của mình. Những mảnh đất sẽ chỉ là những mảnh đất giống nhau, cho đến khi được người ta biến đổi để trở thành một thứ gì khác, giá trị hơn. Nhưng cháu thấy có những mảnh đất vốn đã màu mỡ hơn rồi? Cháu nghĩ đó là điều bất công ư? Thực ra không phải vậy. Sự thật có nhiều chất đất khác nhau, là để sinh ra nhiều thảm thực vật khác nhau. Cháu có muốn đi khắp thế gian chỉ có mỗi một loài hoa để ngắm nhìn? Có muốn ăn mãi một loại trái cây? Cháu sẽ không được những thấy bụi xương rồng vĩ đại nhất, nếu không có một nơi khắc nghiệt mang tên sa mạc trên hành tinh này. Điều nên làm không phải là đi so sánh mảnh đất giữa ta và người; mà cháu cần dành thời gian để tìm hiểu mảnh đất của ta phù hợp những loại cây nào nhất.

Đó chắc hắn là một quá trình khó khăn ông nhỉ? Ông mỉm cười hiền hậu, vậy nên mới có cái gọi là nỗ lực đấy cháu à. Cháu sẽ có một khu vườn của riêng mình để tận hưởng, hoặc chỉ là một bãi rác trơ trọi sỏi đá mà chính cháu không muốn đưa mắt ngắm nhìn.

Nhưng cháu biết tìm những hạt giống ấy ở đâu? 

Cháu sẽ tìm thấy, khi cháu biết mình muốn loại cây nào hiện diện trong khu vườn của mình.

Một lần khi phụ ông tỉa cành bắt sâu, tôi thắc mắc, liệu có cách nào không cần chăm bón mà khu vườn vẫn tốt tươi không hả ông? Ông khẳng định ngay, có chứ, nếu cháu để người khác sử dụng mảnh đất của mình. Lúc ấy, người ngoài nhìn vào có thể vẫn sẽ trầm trồ bởi những gì cháu đã tạo dựng. Nhưng cuối cùng cháu mới là người duy nhất nhận ra, cháu chẳng còn lại gì ngoài mảnh đất đã bị người ta khai thác hết những màu mỡ. Hoặc cho dù cháu đã gieo trồng được những hạt giống mà cháu mong muốn, thì lũ sâu bệnh vẫn luôn rình rập tìm cách phá hoại ngăn cháu được hưởng thành quả. Chính những mối nguy hại ấy sẽ giúp cháu hiểu cách chăm sóc khu vườn của mình; biết cháu cần làm gì để những nụ hoa thêm tươi thắm; biết loại bỏ điều gì để những ngọn cây không lụi tàn dần, mà ngày càng vươn lên cao hơn.

Rồi ông chỉ tay về phía hàng rào gỗ chắc chắn ông đã dựng lên bao quanh khu vườn. Cháu còn nhớ không, ông chỉ xây dựng chúng khi những nụ hoa bắt đầu hé nở. Khi nhận thức được giá trị của khu vườn mà ông đang sở hữu, ông buộc phải đặt ra những chuẩn mực với người khác, để họ tránh làm hại thứ mà ông phải bỏ ra rất nhiều công sức mới có được. Ông không thể để mấy đứa nhóc tụi cháu chạy lung tung ở mảnh đất này được nữa. Ông nghĩ nó cũng giống như một mối quan hệ qua lại vậy; ví như người bán chỉ có thể đưa cho cháu món đồ cháu cần, khi cháu biết mình muốn mua gì, cũng như chứng minh được cháu sỡ hữu giá trị xứng với món đồ ấy. Cháu có thể thoải mái chạy nhảy giẫm đạp trên một khu đất trống, nhưng rất khó để làm vậy nếu bãi đất ấy giờ đây được lấp đầy bởi những luống rau xanh, phải không nào. Chỉ khi nhìn thấy giá trị của mảnh đất mà cháu sở hữu, cháu mới đủ can đảm đúng lên bảo vệ nó, từ đó khiến người khác phải dè chừng khi có ý định vung tay ném rác vào.

Thực ra, cháu đã mất một vài người bạn, khi cháu muốn họ tôn trọng khu vườn này mỗi lần họ đến đây chơi cùng cháu. Cháu buồn vì điều đó à? Cháu cũng không rõ nữa, tôi thở dài. Ông xoa xoa mái tóc rối của tôi, giọng bông đùa, dù sao cũng chia buồn, nhưng cũng chúc mừng cháu nhé. Rồi ông một lần nữa trầm ngâm trở lại, cháu biết không, xây dựng những mối quan hệ chưa bao giờ là điều dễ dàng, cho dù là tình thân, tình bạn, hay tình yêu chăng nữa. Bởi tình cảm là một thứ chúng ta không nhìn thấy hay cầm nắm được, nên đôi khi, chúng ta không biết cách gìn giữ chúng như thế nào. Nhưng ông nghĩ nó cũng đơn giản thôi.

Nó giống như khi cháu đang thong thả đạp xe trên con đường vắng, rồi vô tình nhìn thấy một khu vườn khiến cháu muốn rẽ tay lái để bước vào nghỉ ngơi. Và nếu họ cũng bị hấp dẫn bởi những gì cháu đã ươm mầm trên khu vườn của mình, thì đó chính là sự kết nối – thứ mà người ta vẫn luôn luôn kiếm tìm. Một mối quan hệ lành mạnh là khi cả hai được đặt ở vị trí cân bằng. Nếu một trong hai đặt bản thân cao hay thấp hơn đối phương đều làm phá vỡ cấu trúc, từ đó dẫn đến đổ vỡ. Và để giữ cán cân luôn thăng bằng, chúng ta cần biết được giá trị của bản thân mình đáng giá bao nhiêu. Sẽ thật ích kỷ nếu ta hy vọng về một tình yêu vô điều kiện, một mối quan hệ mà ta chỉ biết nhận nhưng không có gì để trao đi. Tình cảm cũng giống như ngọn lửa vậy, dù lớn thế nào cũng sẽ đến lúc tàn nếu ta không muốn bỏ thêm củi vào. Cháu sẽ không thể tìm thấy thứ củi ấy, trong một mảnh đất trống rỗng, cháu có hình dung được không? Những người bạn mà cháu đã mất, đơn thuần họ chỉ cần một nơi mà họ có thể thoải mải vui chơi, giẫm đạp. Nhưng những người biết tôn trọng những gì cháu đã vun trồng, họ sẽ không làm hại nó, đồng thời còn tìm cách giúp khu vườn của cháu ngày thêm rực rỡ.

Giống như mấy bác kia hay mang phân bón đến cho ông ạ? Có thể hiểu đơn giản là vậy cháu à. Và chỉ khi biết tôn trọng khu vườn của mình, cháu mới có khả năng tôn trọng khu vườn mà người khác đã tốn bao công sức để gây dựng. Vì cháu hiểu những khó khăn họ phải trải qua, để cảm thông thay vì chỉ trích, để không đòi hỏi từ họ quá nhiều. Mặt khác, khi tự tay trồng những loại cây mà cháu muốn trong mảnh đất của chính mình, cháu sẽ không còn tìm kiếm và bắt người khác phải trồng loại cây ấy vì cháu nữa. Rồi cháu sẽ có thể quý mến một khu vườn, đơn giản vì sự tồn tại của nó, chứ không phải trong khu vườn có những thứ cháu muốn mang về để lấp đầy cho thiếu sót của mình. Vậy nên sẽ không có một mối quan hệ chân thành vô điều kiện nào, nếu một trong hai chưa cảm thấy bản thân đã đủ đầy. Chỉ cần gìn giữ thật tốt khu vườn của mình, ông tin rồi cháu sẽ tìm thấy những người biết thưởng thức vẻ đẹp của nó, rồi sau cùng lựa chọn ở lại. Đó, chắc hẳn sẽ là những mối quan hệ thật bền lâu….

***

Và đó cũng là một trong những lần cuối cùng tôi và ông nói chuyện với nhau, trước khi bước ngoặt mang tên trưởng thành đưa tôi đến một vùng đất xa lạ, gặp gỡ những gương mặt chưa từng quen. Nhiều khoảnh khắc tôi vẫn thường nhìn chằm chằm vào tấm gương, cố tìm kiếm trong đó những hạt giống mà trái tim mình nắm giữ. Và tự hỏi liệu khu vườn của mình sẽ trông như thế nào? Liệu tôi có thể gìn giữ được nó trọn vẹn, hay sau cùng, thứ tôi còn lại chỉ là mảnh đất khô cằn đã bị người ta khai thác hết những màu mỡ?

 Vậy mới có cái gọi là nỗ lực đấy cháu à!

Tôi khẽ đặt tay lên ngực mình và cảm nhận có gì đó dâng trào trong lòng. Hình như ông đã trao cho tôi một hạt giống và giờ đó chúng bắt đầu nảy nở, ngay cả khi ông còn hiện diện trên cõi đời này.

Một hạt giống mang tên Niềm-tin.

Dạ Phong.

Share and Enjoy !

0Shares
0 0